<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xmlns:exist="http://exist.sourceforge.net/NS/exist">
  <teiHeader>
    <fileDesc>
      <titleStmt>
        <title>24/04/1879, Elverdinge, Leonard Lodewijk De Bo aan [Guido Gezelle]</title>
        <author>
          <persName>De Bo, Leonard Lodewijk</persName>
        </author>
        <editor>Johan Van Eenoo</editor>
        <editor>Universiteit Antwerpen</editor>
        <principal>Els Depuydt</principal>
        <funder>
          <ref target="https://www.brugge.be/bibliotheek">Openbare Bibliotheek Brugge</ref> (Guido Gezellearchief)
        </funder>
        <funder>
          <ref target="https://ctb.kantl.be">Centrum voor Teksteditie en Bronnenstudie</ref> (Koninklijke Academie voor Nederlandse Taal en Letteren)
        </funder>
        <funder>
          <ref target="https://www.uantwerpen.be/nl/onderzoeksgroep/isln/">Instituut voor de Studie van de Letterkunde in de Lage Landen (ISLN)</ref> (Piet Couttenier, Universiteit Antwerpen)
        </funder>
        <funder>Guido Gezellegenootschap</funder>
      </titleStmt>
      <publicationStmt>
        <publisher>Guido Gezellearchief</publisher>
        <pubPlace>Brugge</pubPlace>
        <publisher>KANTL/CTB</publisher>
        <pubPlace>Gent</pubPlace>
        <date>2023</date>
        <availability>
          <p>Teksten en afbeeldingen beschikbaar onder een 
            <ref target="https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/deed.nl">Creative Commons Naamsvermelding - Niet Commercieel</ref> licentie.
          </p>
        </availability>
      </publicationStmt>
      <sourceDesc>
        <msDesc>
          <msIdentifier>
            <country>België</country>
            <settlement>Brugge</settlement>
            <repository>Guido Gezellearchief</repository>
            <idno type="GGA">5134</idno>
            <idno type="GGA.record">10955</idno>
            <idno type="iiif-manifest">https://go.wander.be/iiif/bibliotheek-brugge/a29656c39455f54b0b04a63b4e470f2f8b3e70f4/manifest</idno>
          </msIdentifier>
          <msContents>
            <msItem>
              <incipit>1e Maar (geen mare)</incipit>
            </msItem>
          </msContents>
          <physDesc>
            <objectDesc form="brieven">
              <supportDesc>
                <support>
                  <p>1 enkel vel, 208 mm x 134 mm</p>
                  <p>papier, wit, rechthoekig geruit</p>
                  <p>papiersoort: 2 zijden beschreven, inkt</p>
                </support>
                <condition>
                  <p>volledig</p>
                </condition>
              </supportDesc>
            </objectDesc>
          </physDesc>
        </msDesc>
      </sourceDesc>
    </fileDesc>
    <encodingDesc>
      <projectDesc>
        <p>De briefwisseling van Guido Gezelle.</p>
      </projectDesc>
      <editorialDecl>
        <p>De tekst werd diplomatisch getranscribeerd, en aangevuld met een editoriale laag.</p>
        <p>De oorspronkelijke tekst werd ongewijzigd getranscribeerd; alleen typografische regeleindes en afbrekingstekens, en niet-betekenisvolle witruimte werden genormaliseerd.</p>
        <p>Auteursingrepen in de tekst (toevoegingen, schrappingen), en latere redactie-ingrepen (schrappingen, toevoegingen, taalkundige notities) door de lezer werden overgenomen en expliciet gemarkeerd.</p>
        <p>Voor een aantal tekstfenomenen werden naast de oorspronkelijke vorm ook editeursingrepen opgenomen in de transcriptie: oplossingen voor niet-gangbare afkortingen en correcties voor manifeste fouten. Daarnaast bevat de transcriptie editeursingrepen ter verbetering van de leesbaarheid (toevoegingen, reconstructies) of ter motivering van transcriptie-beslissingen (aanduiding van onzekere lezingen, weglating van onleesbare tekst). Alle editeursingrepen worden expliciet gemarkeerd.</p>
      </editorialDecl>
      <listPrefixDef>
        <prefixDef ident="brief" matchPattern="^(gg\..+)$" replacementPattern="https://edities.kantl.be/gezelle/ed/DALF.db.$1">
          <p>Privé-URI's met het 
            <code>brief</code> prefix verwijzen naar andere brieven in de editie. De URI  
            <code>brief:gg.10184</code> verwijst bijvoorbeeld naar 
            <code>https://edities.kantl.be/gezelle/ed/DALF.db.gg.10184</code>.
          
          </p>
        </prefixDef>
        <prefixDef ident="record" matchPattern="^(\d+)$" replacementPattern="https://anet.be/desktop/gga/nl/opacgga/nr=tg:gga_6.$1">
          <p>Privé-URI's met het 
            <code>record</code> prefix verwijzen naar recordnummers in de catalogus van de Openbare Bibliotheek Brugge. De URI  
            <code>record:1322</code> verwijst bijvoorbeeld naar 
            <code>https://brugge.bibliotheek.be/detail/?itemid=|library/v/obbrugge/gezelle|1322</code>.
          
          </p>
        </prefixDef>
      </listPrefixDef>
    </encodingDesc>
    <profileDesc>
      <langUsage>
        <language ident="nl">Nederlands</language>
      </langUsage>
      <textClass>
        <keywords>
          <term>brief</term>
        </keywords>
      </textClass>
      <correspDesc>
        <correspAction type="sent">
          <persName key="persoon0477">De Bo, Leonard Lodewijk</persName>
          <date when="1879-04-24" when-custom="1879-04-24">24/04/1879</date>
          <placeName key="plaats0260">Elverdinge (Ieper)</placeName>
        </correspAction>
        <correspAction type="received">
          <persName key="persoon0905" evidence="conjecture">Gezelle, Guido</persName>
        </correspAction>
        <note type="remarks">adressaat gereconstrueerd op basis van contextuele gegevens</note>
      </correspDesc>
    </profileDesc>
    <xenoData>
      <data xmlns="https://www.brugge.be/bibliotheek/brocade">
        <iiif>
          <li type="manifest">
            <manifest>https://go.wander.be/iiif/bibliotheek-brugge/a29656c39455f54b0b04a63b4e470f2f8b3e70f4/manifest</manifest>
          </li>
        </iiif>
        <zcatfulltexts>
          <li type="ingrp">
            <ingrp>
              <access>brugge</access>
              <in>Elverdinghe 24 April 79. Eerweerde heer en Beste Vriend, 1e Maar (geen mare) Dat verpasterd of verbasterd ('t is al een) Is gelasterd; c'est pas bien. Maar verweet-je: Gij vergeet-je? 't waar den nagel op den kop. 'K vraag u hertelijk pardoen Geef mij ook den vredezoen. 2e maar of mare, 't zijn der al weinig waar niets op te zeggen en valt, of ten minste waar niets op gezeid en wordt. De ouders van Lucie en Hendrik zijn brave en treffelijk, en geheel de familie; maar zij en komen al te gare niet stijf wel overeen, sedert en omdieswille van een erfdeel. Ik heb nog gehoord dat Lucie in hare jongde, 't is lang geleên, niet genoeg op hare eere en paste zonder nogtans in schande te komen. Van Hendrik en hoor ik niets. De 3e maar is eene mare die mij berijdt. Dat het een kappende busch ware, 'k vonde 't verklaars goed; maar 't is happen dat ik nooit nieversten hoorde noch vond in den zin van kappen. 't en kan niet zijn met eene happe afhauwen dat geene analogie in de taal heeft; ook en hauwt men geen busch af met eene happe. J. Ypermans chirurgie is voorzeker kwalijk afgedrukt: 't krielt van onnauwkeurigheden en onverstaanbare phrasen. {&lt;-[?Met]&gt;&lt;+Uw&gt;} {&lt;=HS.&gt;[=Handschrift]} komt met den eersten. Met broederlijken groet blijf ik U, Heer en Vriend, hertelijk genegen en hoogachtend. DeBo pastor.</in>
              <loc>text</loc>
              <ty>transcription</ty>
            </ingrp>
            <ingrp>
              <access>brugge</access>
              <in>PS_77353</in>
              <loc>odis</loc>
              <ty>link</ty>
            </ingrp>
            <ingrp>
              <access>brugge</access>
              <in>10955?tab=search&amp;howmany=2</in>
              <loc>kantl</loc>
              <ty>link</ty>
            </ingrp>
          </li>
        </zcatfulltexts>
        <zhrcondition>
          <li type="condnotegroup">
            <condnotegroup>
              <condnote>volledig</condnote>
              <condnotelg>21</condnotelg>
              <condnotety>ggacond</condnotety>
            </condnotegroup>
          </li>
        </zhrcondition>
        <zhrdimensions>
          <li type="dmsgroup">
            <dmsgroup>
              <dms>1</dms>
              <dmspart>*</dmspart>
              <dmsunit>ssheet</dmsunit>
            </dmsgroup>
            <dmsgroup>
              <dms>208</dms>
              <dmspart>geheel</dmspart>
              <dmsty>hi</dmsty>
              <dmsunit>mm</dmsunit>
            </dmsgroup>
            <dmsgroup>
              <dms>134</dms>
              <dmspart>geheel</dmspart>
              <dmsty>wi</dmsty>
              <dmsunit>mm</dmsunit>
            </dmsgroup>
          </li>
          <li type="dmsnotegroup">
            <dmsnotegroup>
              <dmsnote>2 zijden beschreven</dmsnote>
              <dmsnotelg>24</dmsnotelg>
              <dmsnotety>ggapage</dmsnotety>
            </dmsnotegroup>
          </li>
          <xdmscmmm>208 mm x 134 mm</xdmscmmm>
          <xdmsheet>1 enkel vel</xdmsheet>
        </zhrdimensions>
        <zhrdocuments>
          <li type="document">
            <document>
              <docdloi>/gga_images/GGA_5134r.jpg</docdloi>
              <docpart>Pag. 1</docpart>
              <docty>/gga_images/thumbnail.JPG</docty>
            </document>
            <document>
              <docdloi>/gga_images/GGA_5134v.jpg</docdloi>
              <docpart>Pag. 2</docpart>
              <docty>/gga_images/thumbnail.JPG</docty>
            </document>
          </li>
        </zhrdocuments>
        <zhridentity>
          <li type="altnrgroup">
            <altnrgroup>
              <altnr>GGA, Corr. I, 1879-81 [15,13] ; CGS, 206B</altnr>
              <altnrty>ggasignant</altnrty>
            </altnrgroup>
          </li>
          <li type="classificationterm">
            <classificationterm>a::aat.10278:1.2</classificationterm>
          </li>
          <li type="idennotegroup">
            <idennotegroup>
              <idennote>adressaat gereconstrueerd op basis van contextuele gegevens</idennote>
              <idennote_ggagen>adressaat gereconstrueerd op basis van contextuele gegevens</idennote_ggagen>
              <idennotelg>37</idennotelg>
              <idennotety>ggagen</idennotety>
            </idennotegroup>
          </li>
          <identifier>6/10955</identifier>
          <li type="objectname">
            <objectname>brief</objectname>
          </li>
          <li type="repository">
            <repository>Guido Gezellearchief</repository>
          </li>
          <li type="titlegroup">
            <titlegroup>
              <titleap>1</titleap>
              <titlelg>dut</titlelg>
              <titleti>Leonard Lodewijk De Bo aan [Guido Gezelle]</titleti>
              <titleti_conti>Leonard Lodewijk De Bo aan [Guido Gezelle]</titleti_conti>
              <titlety>conti</titlety>
            </titlegroup>
            <titlegroup>
              <titleap>1</titleap>
              <titlelg>dut</titlelg>
              <titleti>1e Maar (geen mare)</titleti>
              <titleti_incbr>1e Maar (geen mare)</titleti_incbr>
              <titlety>incbr</titlety>
            </titlegroup>
          </li>
          <li type="xclassificationterm">
            <xclassificationterm>
              <classificationterm>brieven</classificationterm>
              <classificationterm_xac>a::aat.10278:1.2</classificationterm_xac>
            </xclassificationterm>
          </li>
          <li type="xrepository">
            <xrepository>
              <repository>Guido Gezellearchief</repository>
            </xrepository>
          </li>
          <xrepository_vw>Guido Gezellearchief</xrepository_vw>
        </zhridentity>
        <zhrinscriptions>
          <li type="inscrgroup">
            <inscrgroup>
              <inscription>DeBo</inscription>
              <inscrty>handtekening</inscrty>
            </inscrgroup>
          </li>
        </zhrinscriptions>
        <zhrisad>
          <li type="isadgrp">
            <isadgrp>
              <isadloi>isad:gga:12</isadloi>
            </isadgrp>
          </li>
        </zhrisad>
        <zhrlocation>
          <li type="locgroup">
            <locgroup>
              <loc>5134</loc>
              <locpkid>obbruggez</locpkid>
            </locgroup>
          </li>
          <xloc>5134</xloc>
        </zhrlocation>
        <zhrmaterialstechniques>
          <li type="matgroup">
            <matgroup>
              <mat>inkt</mat>
              <matpart>*</matpart>
              <matrole>medium</matrole>
              <xmat>inkt</xmat>
            </matgroup>
            <matgroup>
              <mat>papier</mat>
              <matcl>rechthoekig geruit</matcl>
              <matcol>wit</matcol>
              <matpart>*</matpart>
              <matrole>drager</matrole>
              <xmat>papier, wit, rechthoekig geruit</xmat>
            </matgroup>
          </li>
          <li type="techgroup">
            <techgroup>
              <tech>gevouwen</tech>
              <techpart>*</techpart>
            </techgroup>
          </li>
          <xmat_drager>papier, wit, rechthoekig geruit</xmat_drager>
          <xmat_medium>inkt</xmat_medium>
        </zhrmaterialstechniques>
        <zhrproduction>
          <li type="contextgroup">
            <contextgroup>
              <bdate>24/04/1879</bdate>
              <location>Elverdinge</location>
            </contextgroup>
          </li>
          <li type="creatorgroup">
            <creatorgroup>
              <creator>a::pg.2746</creator>
              <creator_bs_PG>De Bo, Leonard Lodewijk</creator_bs_PG>
              <creatorrole>bs</creatorrole>
            </creatorgroup>
            <creatorgroup>
              <creator>a::pg.1291</creator>
              <creator_be_PG>[Gezelle, Guido]</creator_be_PG>
              <creatorqualifier>reconstructed</creatorqualifier>
              <creatorrole>be</creatorrole>
            </creatorgroup>
          </li>
        </zhrproduction>
        <zhrsubjects>
          <li type="subjspecgroup">
            <subjspecgroup>
              <subjspeccat>language</subjspeccat>
              <subjspecdesc>Nederlands</subjspecdesc>
            </subjspecgroup>
          </li>
        </zhrsubjects>
      </data>
    </xenoData>
    <revisionDesc>
      <change when="2026-08-12">mvass (via Oxygen): update metadata</change>
      <change when="2026-06-29">mvass (via Oxygen): update metadata</change>
      <change when="2026-01-08">mvass (via Oxygen): update metadata</change>
      <change when="2025-11-19">mvass (via Oxygen): update metadata</change>
      <change when="2022-03-24">ellen: transformation Word -- DALF</change>
      <change when="2023-06-23">mvassche: URL correction meemoo + server name</change>
    </revisionDesc>
  </teiHeader>
  <text type="brief" xml:id="gg.10955" n="10955">
        <body>
            <div type="correspBlock.content">
                <pb n="p1" type="editor" facs="https://bibmedia.brugge.be/images/gezelle/GGA_5134r.jpg"/>
                <opener>
                    <dateline>
                        <name type="plaats" key="plaats0260" n="Elverdinge">Elverdinghe</name> 24 April 79.</dateline>
                    <salute>Eerweerde heer en Beste Vriend,</salute>
                </opener>
                <p>1<hi rend="underline">e Maar</hi>
                </p>
                <p>(geen mare<note place="foot">
                        <p> nieuws, bericht</p>
                    </note>)<lg>
                        <l>Dat <hi rend="underline">verpasterd</hi>
                        </l>
                        <l>of verbasterd</l>
                        <l>('t is al een)</l>
                        <l>Is gelasterd;<note place="foot">
                                <p> De lezing “Is” steunt op de schrijfwijze van “Ik” in “Ik heb nog gehoord dat Lucie …” enkele regels lager. Daar begint Ik ook met een hoofdletter I die onder de schrijflijn doorgaat. De krul op het einde van het woord stelt een s voor, iets wat vaak voorkomt bij L.L. de Bo aan het woordeinde (zie bv. <hi rend="italic">’t is </hi>in de regel erboven).</p>
                            </note>
                        </l>
                        <l>c'est pas bien.</l>
                        <l>
                            <hi rend="underline">Maar</hi> verweet-je:</l>
                        <l>Gij vergeet-je?</l>
                        <l>'t waar den nagel op</l>
                        <l>den kop.</l>
                        <l>'K vraag u hertelijk pardoen</l>
                        <l>Geef mij ook den vredezoen.</l>
                    </lg>2e <hi rend="underline">maar</hi> of mare, 't zijn der al weinig waar niets op te zeggen en valt, of ten minste waar niets op gezeid en wordt. De <name type="persoon" key="persoon0000" n="onbekend">ouders</name> van <name type="persoon" key="persoon0000" n="onbekend">Lucie</name> en <name type="persoon" key="persoon0000" n="onbekend">Hendrik</name> zijn brave en treffelijk, en geheel de familie; maar zij en komen al te gare niet stijf wel overeen, sedert en omdieswille van een erfdeel. Ik heb nog gehoord dat Lucie in hare jongde, 't is lang geleên, niet genoeg op hare eere en paste zonder nogtans in schande te komen. Van Hendrik en hoor ik niets.</p>
                <p>De 3e <hi rend="underline">maar</hi> is eene mare die mij berijdt.<note place="foot">
                        <p> Het woord <hi rend="italic">maar </hi>of<hi rend="italic"> mare</hi> betekent boodschap, tijding, en dat is de zin waarin De Bo dat woord gebruikt in <hi rend="italic">1e maar</hi> en <hi rend="italic">2<hi rend="sup">e</hi> maar</hi>. In volkse kerstliedjes brengen de engelen de herders “de blijde mare”. Het woord <hi rend="italic">maar</hi> in <hi rend="italic">3<hi rend="sup">e</hi> maar</hi> verwijst naar de uitdrukking “Van de mare bereden zijn”. Deze <hi rend="italic">mare</hi> is in het volksgeloof een plaaggeest, een kwelduivel die mensen kwelt door bv. op hun nek te gaan zitten, of hen ziek of gek maakt, enz. en zelfs dieren en planten (maretak!) beduivelt. <hi rend="italic">De 3<hi rend="sup">e</hi> maar is eene mare die mij berijdt</hi> betekent dus De derde maar is er een die mij kwelt (dus geen tijding, maar een kwelduivel, die mij niet loslaat).</p>
                    </note> Dat het een <hi rend="underline">kappende</hi> busch ware, 'k vonde 't verklaars<pb n="p2" type="editor" facs="https://bibmedia.brugge.be/images/gezelle/GGA_5134v.jpg"/>goed; maar 't is <hi rend="underline">happen</hi> dat ik nooit nieversten hoorde noch vond in den zin van <hi rend="underline">kappen</hi>. 't en kan niet zijn <hi rend="underline">met eene happe afhauwen</hi> dat geene analogie in de taal heeft; ook en hauwt men geen busch af met eene <hi rend="underline">happe</hi>.<note place="foot">
                        <p> Editeur : kende De Bo dus Boudewijn Hapkin niet, of Hapken, graaf van Vlaanderen, genoemd naar de bijl die hij altijd bij zich had en waarmee hij ook wordt afgebeeld?</p>
                    </note>
                </p>
                <p>
                    <name type="persoon" key="persoon2161" n="Yperman, Jan">J. Ypermans</name> <name type="werk.ander" key="werk.ander1226" n="La chirurgie de maître Jehan Yperman, chirurgien belde (XIIIe-XIVe siècle) publiée pour la premiere fois, d'après la copie flamande de Cambridge">chirurgie is voorzeker kwalijk afgedrukt:</name> 't krielt van onnauwkeurigheden en onverstaanbare phrasen.</p>
                <p>
                    <subst>
                        <del>
                            <unclear>Met</unclear>
                        </del>
                        <add>Uw</add>
                    </subst> <choice>
                        <abbr>HS.</abbr>
                        <expan>Handschrift</expan>
                    </choice> komt met den eersten.<note place="foot">
                        <p> Met den eersten = spoedig, bij de eerste gelegenheid. Het gaat hier wellicht om het “Kortrijksch handschrift” waarover De Bo het heeft in zijn <ref type="brief" target="brief:gg.11335">brief van 17/07/1874,</ref> dat is “den oud Kortrijkschen brief” die <ref type="brief" target="brief:gg.16892">Gezelle vermeldt in zijn brief van 1-17/07/1874</ref>. Als het om dezelfde ”brief“ gaat, dan is Gezelle op 24/04/1879 al bijna 5 jaar aan het wachten…</p>
                    </note>
                </p>
                <closer>
                    <salute>Met broederlijken groet blijf ik U, Heer en Vriend, hertelijk genegen en hoogachtend.</salute>
                    <signed>
                        <name type="persoon" key="persoon0477" n="De Bo, Leonard Lodewijk">DeBo</name> pastor.</signed>
                </closer>
            </div>
        </body>
    </text>
</TEI>