18/11/1885, Haarlem, Johan Winkler aan [Guido Gezelle] Winkler, Johan Rik Van Gorp Universiteit Antwerpen Els Depuydt Openbare Bibliotheek Brugge (Guido Gezellearchief) Centrum voor Teksteditie en Bronnenstudie (Koninklijke Academie voor Nederlandse Taal en Letteren) Instituut voor de Studie van de Letterkunde in de Lage Landen (ISLN) (Piet Couttenier, Universiteit Antwerpen) Guido Gezellegenootschap Guido Gezellearchief Brugge KANTL/CTB Gent 2023

Teksten en afbeeldingen beschikbaar onder een Creative Commons Naamsvermelding - Niet Commercieel licentie.

België Brugge Guido Gezellearchief 5557 11868 Al is het dat ook ik, lyk Gy,

1 dubbel vel, 208 mm x 133 mm

papier, wit

papiersoort: 4 zijden beschreven, inkt

volledig

op zijde 1 links in de bovenrand: Aan G. Gezelle (inkt, hand P.A.)

 De briefwisseling tussen Guido Gezelle en Johan Winkler. Deel 2: Brieven (1884-1899) / door Dries Gevaert. - Gent : onuitgegeven licentieverhandeling, (academiejaar 1983-1984), p.224-226

De briefwisseling van Guido Gezelle.

De tekst werd diplomatisch getranscribeerd, en aangevuld met een editoriale laag.

De oorspronkelijke tekst werd ongewijzigd getranscribeerd; alleen typografische regeleindes en afbrekingstekens, en niet-betekenisvolle witruimte werden genormaliseerd.

Auteursingrepen in de tekst (toevoegingen, schrappingen), en latere redactie-ingrepen (schrappingen, toevoegingen, taalkundige notities) door de lezer werden overgenomen en expliciet gemarkeerd.

Voor een aantal tekstfenomenen werden naast de oorspronkelijke vorm ook editeursingrepen opgenomen in de transcriptie: oplossingen voor niet-gangbare afkortingen en correcties voor manifeste fouten. Daarnaast bevat de transcriptie editeursingrepen ter verbetering van de leesbaarheid (toevoegingen, reconstructies) of ter motivering van transcriptie-beslissingen (aanduiding van onzekere lezingen, weglating van onleesbare tekst). Alle editeursingrepen worden expliciet gemarkeerd.

Privé-URI's met het brief prefix verwijzen naar andere brieven in de editie. De URI brief:gg.10184 verwijst bijvoorbeeld naar https://edities.kantl.be/gezelle/ed/DALF.db.gg.10184.

Privé-URI's met het record prefix verwijzen naar recordnummers in de catalogus van de Openbare Bibliotheek Brugge. De URI record:1322 verwijst bijvoorbeeld naar https://brugge.bibliotheek.be/detail/?itemid=|library/v/obbrugge/gezelle|1322.

Nederlands brief Winkler, Johan 18/11/1885 Haarlem Gezelle, Guido adressaat gereconstrueerd op basis van toegevoegde notitie
  • brugge Haarlem 18 November, 1885 Eerweerde Heer en goede Vriend! Al is het dat ook ik, lijk Gij, overladen ben met werkzaamheden - nogtans wil en moet ik een half-uurken uitbreken om uwen lesten goeden brief, waar voor ik U dank zegge, te beantwoorden. Allereerst dan dank ik U vriendelik voor uwen schoonen duik-almanak, dien ik reeds boven mijn schrijftafel aan de waag een plaatske heb gegeven en vastgehecht, en dien ik in 1886 in gezondheid en welstand hoop ten einde te plukken. Hij zal mij dageliks van U spreken, alle morgen mij een groet van mijnen vlaamschen vriend brengen. Ook <-het> de weerga er van neem ik nu reeds dikmaals ter hand; ik ben namelik nieusgierig hoe Gij zoo menigen oud-vlaamschen en oud-frieschen mans- en vrouen-vóórnaam in verband brengt met de namen van Kerk-Heiligen. Ik leer vele daar uit maar ben het in deze zake lang niet altijd met U eens. Immers de oude Friesen droegen reeds namen als Pibe, Lippe, Tibbe, Sieuwke, Swaneke (nog heden Zwaantje), Swobke, Broer (Brothar), enz, toen zij nog heidenen waren en lange voor d'invoeringe des Kerstendoms in onze landen, en zij dus van St. Philippus, St. Philomene; St. Susanna, St. Willebrord nog nooit en hadden gehoord, ja, ook eer deze Heiligen op aarde leefden. Hoe klopt dat nu? Hebt Gij leute aan den Lapekoer? Dat verheugt mij! Vlaamsch en friesch vullen elkanderen schoone aan, over en weêr, niet waar? Eenen vlaamschen Almanak uit Rijssel en hebt Gij zekerlik nog niet kunnen krijgen? Ik en mag U daar toe niet te sterk pramen. Lijkwel, konstet Gij hem bekomen - al was het maar ter inzage - Gij zoudt er mij eenen grooten dienst mede bewijzen. Dies houde ik mij daar toe bijzonderliken bij U aanbevolen. Aan uwen wensch heb ik voldaan. In eenen afdruk van mijnen Namenboek, dien ik, met andere boeken door mijnen boekhandelaar aan den Hr. Dr van Steenkiste liet zenden, schreef ik iets op het schutblad. Dat boek was voor den Eerw: Hr. Slosse bestemd. Of hij het reeds ontvangen heeft? Hier bij ingesloten zende ik U den brief terug dien de Hr {<=v. St.>[=van Steenkiste]} U schreef. Ik zelve heb hem geantwoord op zijne vrage aangaande Van de Steenkiste en Van Steenkiste. Dit is een lapsus calami geweest, dien ik zeer beroue. Ook vindt Gij in dezen brief, den fransch-vlaamschen oproepbrief aan de Kiezers, die ik U met grooten dank terug zende. Zoo Gij nog het een of ander vlaamsch zoudt hebben uit Frankrijk, ik houde mij daar toe ten sterksten aanbevolen in uwer goedjonstige gedachtenis. Ik ben nu te wege met het schrijven van eenen opstel over het vlaamsch in Frankrijk en elders op de marken van ons dietsche taalgebied. Uwen uitleg aangaande den maagschapsnaam Tytgat heb ik met het meeste genoegen gelezen. Die naam is een kwade noot om kraken. Uwen uitleg en voldoet mij ook al niet ten volle, (ik meene dien van tijtgat = tijd g'had) even min als mijnen eigenen van "hora ruit" En "Tides kate?" De oorspronkelike dietsche form moet dan in eenen waalschen (tite'cat) zijn overgegaan, en later het waalsche weer verdietscht zijn tot tytgat! En zou de oorspronkelike form met s dan geheel vergeten geweest zijn? Hier is alles in den besten welstand. Moge 't ook by U zoo zijn! Met vriendelike groeten, en onder aanbevelinge voor den rijsselschen almanak, ben en blijve 'k Uwen trouen en verkleefden Johan Winkler. text transcription brugge 11868 kantl link
  • volledig 21 ggacond
  • 1 * dsheet 208 geheel hi mm 133 geheel wi mm
  • 4 zijden beschreven 24 ggapage
    • 208 mm x 133 mm 1 dubbel vel
  • De briefwisseling tussen Guido Gezelle en Johan Winkler. Deel 2: Brieven (1884-1899) / door Dries Gevaert. - Gent : onuitgegeven licentieverhandeling, (academiejaar 1983-1984), p.224-226 ggaother
    • De briefwisseling tussen Guido Gezelle en Johan Winkler. Deel 2: Brieven (1884-1899) / door Dries Gevaert. - Gent : onuitgegeven licentieverhandeling, (academiejaar 1983-1984), p.224-226
  • /gga_images/GGA_5557_01r.jpg Pag. 1 /gga_images/thumbnail.JPG /gga_images/GGA_5557_01v.jpg Pag. 2 /gga_images/thumbnail.JPG /gga_images/GGA_5557_02r.jpg Pag. 3 /gga_images/thumbnail.JPG /gga_images/GGA_5557_02v.jpg Pag. 4 /gga_images/thumbnail.JPG /gga_images/GGA_5557r.jpg Pag. 1 en 4 /gga_images/thumbnail.JPG /gga_images/GGA_5557v.jpg Pag. 2 en 3 /gga_images/thumbnail.JPG
  • GGA, Corr. I, 1885 [19,97] ; CGS, 250B ggasignant
  • a::aat.10278:1.2
  • adressaat gereconstrueerd op basis van toegevoegde notitie adressaat gereconstrueerd op basis van toegevoegde notitie 37 ggagen
    • 6/11868
  • brief
  • Guido Gezellearchief
  • 1 dut Johan Winkler aan [Guido Gezelle] Johan Winkler aan [Guido Gezelle] conti 1 dut Al is het dat ook ik, lyk Gy, Al is het dat ook ik, lyk Gy, incbr
  • brieven a::aat.10278:1.2
  • Guido Gezellearchief
    • Guido Gezellearchief
  • Johan Winkler handtekening
  • op zijde 1 links in de bovenrand: Aan G. Gezelle (inkt, hand P.A.) 30 gganote
  • isad:gga:12
  • 5557 obbruggez
    • 5557
  • inkt * medium inkt papier wit * drager papier, wit
  • gevouwen *
    • papier, wit inkt
  • 18/11/1885 Haarlem
  • a::pg.2633 Winkler, Johan bs a::pg.1291 [Gezelle, Guido] reconstructed be
  • language Nederlands
    • mvass (via Oxygen): update metadata mvass (via Oxygen): update metadata mvass: transformation Word -- DALF
    Haarlem 18 November, 1885 Eerweerde Heer en goede Vriend!

    Al is het dat ook ik, lijk Gij, overladen ben met werkzaamheden - nogtans wil en moet ik een half-uurken uitbreken om uwen lesten goeden brief, waar voor ik U dank zegge, te beantwoorden.

    Allereerst dan dank ik U vriendelik voor uwen schoonen duik-almanak, dien ik reeds boven mijn schrijftafel aan de waag een plaatske heb gegeven en vastgehecht, en dien ik in 1886 in gezondheid en welstand hoop ten einde te plukken. Hij zal mij dageliks van U spreken, alle morgen mij een groet van mijnen vlaamschen vriend brengen. Ook het de weerga er van neem ik nu reeds dikmaals ter hand; ik ben namelik nieusgierig hoe Gij zoo menigen oud-vlaamschen en oud-frieschen mans- en vrouen-vóórnaam in verband brengt met de namen van Kerk-Heiligen. Ik leer vele daar uit maar ben het in deze zake lang niet altijd met U eens. Immers de oude Friesen droegen reeds namen als Pibe, Lippe, Tibbe, Sieuwke, Swaneke (nog heden Zwaantje), Swobke, Broer (Brothar), enz, toen zij nog heidenen waren en lange voor d'invoeringe des Kerstendoms in onze landen, en zij dus van St. Philippus, St. Philomene; St. Susanna, St. Willebrord nog nooit en hadden gehoord, ja, ook eer deze Heiligen op aarde leefden. Hoe klopt dat nu?

    Hebt Gij leute aan den Lapekoer?

    Winkler stuurde dit boek op naar Gezelle samen met zijn brief van 30/10/1885.

    Dat verheugt mij! Vlaamsch en friesch vullen elkanderen schoone aan, over en weêr, niet waar?

    Eenen vlaamschen Almanak uit Rijssel en hebt Gij zekerlik nog niet kunnen krijgen? Ik en mag U daar toe niet te sterk pramen

    drukken, knellen, persen; hier aandringen

    . Lijkwel, konstet Gij hem bekomen - al was het maar ter inzage - Gij zoudt er mij eenen grooten dienst mede bewijzen. Dies houde ik mij daar toe bijzonderliken bij U aanbevolen.

    Aan uwen wensch heb ik voldaan. In eenen afdruk van mijnen Namenboek, dien ik, met andere boeken door mijnen boekhandelaar aan den Hr. Dr van Steenkiste liet zenden, schreef ik iets op het schutblad. Dat boek was voor den Eerw: Hr. Slosse bestemd. Of hijhet reeds ontvangen heeft?

    Hier bij ingesloten zende ik U den brief terug dien de Hr v. St. van Steenkiste U schreef.

    Deze brief is niet bewaard gebleven.

    Ik zelve heb hem geantwoord op zijne vrage aangaande Van de Steenkiste en Van Steenkiste. Dit is een lapsus calami

    Vertaling (Latijn): slip of the pen

     geweest, dien ik zeer beroue.

    Ook vindt Gij in dezen brief, den fransch-vlaamschen oproepbrief aan de Kiezers

    Waarschijnlijk wordt hier de Frans-Vlaamse oproepbrief aan de kiezers van Belle (Bailleul) van 1885 bedoeld.

    , die ik U met grooten dank terug zende. Zoo Gij nog het een of ander vlaamsch zoudt hebben uit Frankrijk, ik houde mij daar toe ten sterksten aanbevolen in uwer goedjonstige gedachtenis. Ik ben nu te wege met het schrijven van eenen opstel over het vlaamsch in Frankrijk en elders op de marken van ons dietsche taalgebied.

    J. Winkler, Nederland in Frankrijk en Duitsland. In: De Tijdspiegel: (1886) 5,6 en 7.

    Uwen uitleg

    Tytgat. In: Loquela: (1885) 7, p.54-55.

    aangaande den maagschapsnaam Tytgat heb ik met het meeste genoegen gelezen. Die naam is een kwade noot om kraken. Uwen uitleg en voldoet mij ook al niet ten volle, (ik meene dien van tijtgat = tijd g'had)

    Zie Tytgat. In: Loquela: (1885) 7, p.54: ”Hier immers spreekt men Tytgat en tijd gehad, of tijd g'had zoo eenerlei uit, dat er hoegenaamd geen verschil tusschen beiden te bespeuren en is, en dat men b.v.: “Wat-zeg-je? tijd g'had!” en: “Wat zeg-je, Tytgat?” aan de ondervragende óf de verwonderde stembuiginge alleene zou onderkennen.”

     even min als mijnen eigenen van "hora ruit"

    Zie Tytgat. In: Loquela: (1885) 7, p.54: ”En inderdaad, ik en weet,-” zegt Johan

    Winkler, Nederl. Geslachtsnamen, p.456, dezen naam niet anders te verklaren "als door hem te houden voor eene verdietsching van het bekende latijnsche gezegde: hora ruit, de tijd of het uur vervliegt, of de tijd gaat. Dit gezegde was in de middeleeuen veel in der lieden mond en penne, en werd toen dikwijls te pas gebracht, ook in opschriften, b. v. op zonnewyzers, uurwerkplaten, enz.”

     En "Tides kate?"

    Zie Tytgat. In: Loquela: (1885) 7, p.54: ”De waalsche gedaante van Tytgat is Titecat, Titeca, zegt

    Johan Winkler, en dat schijnt een en 't zelfste w., geleerder óf ongeleerder wijze gespeld; 't is alsof men zeide soldat en solda, Délval en Delva, Lagache en Laga, là-bas en laba, enz. Titécat zal dan wel de oudste en de beste gedaante van 't w. zijn. Voegt er eene e bij, gesproken en verschilt het w.

    niet, (Titécate = Titecat).En hier komt eindelijk liet oud vl. w. cate, kate te voorschijn, (Ten Kate, Catsaét, Gassaet, Wytscate, Wytschaete), dat Johan Winkler zelve vertaalt door kot, keete, arme boerenwoning.”

     De oorspronkelikedietsche form moet dan in eenen waalschen (tite'cat) zijn overgegaan, en later het waalsche weer verdietscht zijn tot tytgat! En zou de oorspronkelike form met s dan geheel vergeten geweest zijn?

    Hier is alles in den besten welstand. Moge 't ook by U zoo zijn!

    Met vriendelike groeten, en onder aanbevelinge voor den rijsselschen almanak, ben en blijve 'k Uwen trouen en verkleefden Johan Winkler.