Hebbe uwen zeer welkomen brief en kaarte met groote voldoening en genoegen ontvangen. Al mijne makkers waren er echt geestdriftig om, en nog wel het meeste voor het echt vlaamsch en het schoon eigenaardig "van 's Konings vl. Taalkamer", dat zeker geene slaafsche vertolking van het "membre de l'Académie flamande royale" en zal heeten. 't Is inderdaad wel zóó dat ons vlaamsche volk van de leden eener gilde zou spreken. Hij is daar en daar van.

Gij schrijft mij ook over De Bo's Idioticon. Hebbe hier van onze Leuvensche strijdmakkers een prospectus ontvangen voor het Gr. Sem. en meene dat er tot nog toe zoo 'n vijf inschrijvers zijn. Veel en zullen er in 't Sem. niet wezen, denk ik. De meeste studenten hier liggen ten eerste nog al op hun beurze, als 't voor het Vlaamsch aankomt, en dan nog 't en zijn er nog maar eenigen die op taalstudie trek en gadinge hebben. Doch niets en belet dat gij nog eenige prospectussen zoudt stieren, om onder 't verlof te toonen en al eenen inschrijver te winnen elk in zijne omgeving. Dat ik er vijftien kreeg, ik deelde ze rond aan de getrouwste mannen, en derwijze dat ze heel ons bisdom door zouden reizen. Ik zou ze namelijk geven aan onze ieveraars: zoo zijn er een vijftien man, van elke klasse 4 of 5. Verzenden naar thuis: We Immerechts , Groote Merkt, Mechelen. - Voor Verdoodt. Zoo zal alles goed in onze handen komen.

Loquela begint hier stillekens op te komen. Ik heb al zoovele over volkstaal gepreekt, en al zooveel Loquela aangeprezen, dat ik van tijd tot tijd toch nen inschrijver kan winnen. De meeste moeilijkheid voor den grooten hoop is dat ze zoodanig aan schoolmeesterstale gewoon zijn, dat ze zoo 'n sterk getinte volkstale, en bijzonder het Westvl. Westvlaamsch , op hunne verhollandschte magen niet en kunnen verdragen. 't Zijn nu toch 18 inschrijvers; - ook 11 herdrukken gevraagd van 4 eerste jaar. N 2° van dees jaar hier nog niet: verwachte dat hij met n 3 een geheel zal uitmaken, en deze twee samen zullen komen.

Zal nu mijn blad voorts vullen met al een woord op te teekenen.

Gisteren peisde ik op uitnemen = excellere. Dat is wel een schoon woord. Een uitnemer = qui excellit, excellens - dat neemt uit = Dat is iets bijzonders. Uitsteken Kan en is bij ons dik hetzelde als uitnemen, doch het wordt soms ook in kwaden zin verstaan, lijk afsteken altoos eene slechte hoedanigheid te kennen geeft. Waaruit blijkt dat een "homo singularis" een aardige, in den goeden zin, een uitnemer is, terwijl hij, in den slechten zin, zal afsteken; en ja ook uitsteken. Zoo van eenen flauwerik, die uit eene soort van hoogmoed, altoos iet bijzonders, iet meer als de groote hoop wilt doen, zullen ze tot Opwijck zeggen: Ho! flauws! (flāās) gij moet lijk altijd ewat meer doen! Gij wilt altijd uitsteken. Doch van zoo nen gadder ofte kaddee en zullen ze nooit zeggen dat hij uitneemt. De heiligen waren en zijn allegaar aardigen (schotschen, viezen, drolligen, mottigen, dat en geloof ik niet) het zijn aardigen, maar uitnemers, immers zij munten, zij pakken, zij nemen uit. De slechten zijn ook aardigen, doch uitnemers en zijn het niet want afsteken ja doen ze, uitmunten niet, 't en ware in hunne boosheid. De Westvl. Westvlamingen met hun eigenaardig Westvl. Westvlaamsch zijn aardigen, wat en dat voor elkendeen, met dees verschil dat voor eenen hollander zij stijf afsteken, terwijl in de oogen der echte Vl. Vlamingen zij echte uitnemers zijn. Op Loq. n°12 en 1 - 1886, teeken ik aan:

("Mooze, moze, more") = slijk

G. Gezelle, Moeze. In: Zantekoorn. In: Loquela: 5 (Oostermaand 1886) 12, p.90: ”MOEZE, de. = Mooze, moze, more. Geh. Watou, Houtkerke, in fr. VI.”

2° Moze met zachtl. zachtlange oo komt bij ons voren in het gekende mozegat of schiergat, dienende om aldaar de vuiligheid den huize uit te schieren .

De Poperingsche spreuke: Ze zi lik emmoezewulf, zou bij ons luiden: Ge zijt lijk ne klodderhond, of lijk ne m oiër hond. Zoodat ze bij ons lijk tot Rousbrugge niet en vergelijken met eenen vuilen wolf, maar met nen bem oiër den hond.

Een smuts

Reactie op: G. Gezelle, Smutsegat. In: Zantekoorn. In: Loquela: 5 (Oostermaand 1886) 12, p. 91: “SMUTSEGAT, het. = Smetterwonde, wonde tengevolge van eenen smuts. - Hij is gekwetst in zijn aanzichte al vechten, maar 'ten is maar e smutsegat! Geh. Paschendaele. ,'Het w. smuts slaat in De Bo vervlaamscht door ”stoot of stamp die leed veroorzaakt;“ ”smuts“ zegt Kiliaen, ”Flandricè ictus, pulsus.“ Smutsegat heet bij de geleerden in 't fr. plaie contuse. Eene wonde die geweldiger is als een smutsegat of smetterwonde zou steke, snee, gabbe, kap, houw heeten; min geweldig ware 't eene smutse, in 't fr. une contusion, welk laatste w. de gazetten eeuwig en ervig vertalen door kneuzing, dat eigentlijk brekinge te zeggen is: ”Knosen battre, casser, quassare; knutsen piler, broyer, casser, »

zegt Ghristophle Plantin, 1573.”

Sneepen

Reactie op: G. Gezelle, Sneepen. In: Zantekoorn. In: Loquela: 5 (Oostermaand 1886) 12, p. 91: ”SNEEPEN, sneepte, gesneept. = Sneeps werken, metsen, snijden, zagen. -Daar is een hoekske van dien plakbrief gesneept. Geh. Couekelaere.”

steegen,

G. Gezelle, Steegen. In: Zantekoorn. In: Loquela: 5 (Oostermaand 1886) 12, p. 91: ”STEEGEN, steegde, gesleegd, ee = eat gelijk in kleen. =Weerstaan, tegenstribbelen, weerzin toogen. - Nu komen wij overeen, maar in 't eerste steegde hij tegen de' prijs. Geh. Ghistel.”

Toog:

Reactie op: G. Gezelle, Toog. In: Zantekoorn. In: Loquela: 5 (Oostermaand 1886) 12, p. 91: ”TOOG, den. = Jaarlijksche veemart, peerdemart, enz. te Gheerdardsbergen. "De dienstboden bespreken in dit geweste dat ze zullen mogen naar den toog gaan, naar ”Ghiesbarghen“ eer ze dienst aanveerden; en 't wordt vermoed, uit dit gaan van dienstboden naar dien toog, dat er eertijds daar ook menschen ten tooge en te koope stonden, benevens koeien en peerden.”

Verdreegen.

Reactie op: G. Gezelle, Verdeegen. In: Zantekoorn. In: Loquela: 5 (Oostermaand 1886) 12, p. 91: ” VERDREEGEN, verdreegde, verdreegd. = Ten onrechte verwijten, insimulare, imputare aliquid alicui.- Hij verdreegt mij altijd dat ik mijnen staat te buiten ga! Geh. Kortrijk. Verdreegen heeft bij ons den zin van 1° simulare, toog doen, fr. faire semblant, faire mine de, minari menacer; b. v. hij dreegde, of hij verdreegde mij te slaan; 2° insimulare aliquid alicui, valschelijk ten laste leggen, z. hooger. Dien

tweeden zin van ons w. verdreegen en vinde ik nievers bewaard, 't en zij 1° in den mond van ons friso-sassensch volk, en 2° in de boeken van de friso-anglo-sassensche oude Engelanders."

Late andere opmerkingen voor lateren keer, en groete met veel eerbied.