<TEI.2 xmlns:exist="http://exist.sourceforge.net/NS/exist">
   <teiHeader creator="Joke Debusschere" date.created="2001-09-21">
      <fileDesc>
         <titleStmt>
            <title>303/ 01.09.1948  Engelhorn Verlag aan Stijn Streuvels. Stuttgart</title>
            <author>
               <name>Adolf Spemann</name>
            </author>
            <editor>
                <name id="JdB">Joke Debusschere</name>
            </editor>
            <respStmt>
                <resp>revisie</resp>
                <name id="PV">Pim Verhulst</name>
            </respStmt>
            <respStmt>
                <resp>revisie</resp>
                <name id="KD">Katrien Deroo</name>
            </respStmt>
            <respStmt>
                <resp>revisie</resp>
                <name id="EV">Edward Vanhoutte</name>
            </respStmt>
            <respStmt>
                <resp>revisie</resp>
                <name id="RvdB">Ron Van den Branden</name>
            </respStmt>
            <principal>
               <name>Marcel De Smedt</name>
            </principal>
            <principal>
               <name>Edward Vanhoutte</name>
            </principal>
            <funder>
               <name>Centrum voor Teksteditie en Bronnenstudie</name>
               <address>
                  <addrLine>Koninklijke Academie voor Nederlandse Taal- en Letterkunde</addrLine>
                  <addrLine>Koningstraat 18</addrLine>
                  <addrLine>b-9000 Gent</addrLine>
                  <addrLine>(België)</addrLine>
                  <addrLine>tel: +32 9 265 93 40</addrLine>
                  <addrLine>fax: +32 9 265 93 49</addrLine>
                  <addrLine>email: ctb@kantl.be</addrLine>
               </address>
            </funder>
         </titleStmt>
         <publicationStmt>
            <publisher>Centrum voor Teksteditie en Bronnenstudie van de Koninklijke Academie voor Nederlandse Taal- en Letterkunde</publisher>
            <pubPlace>Gent</pubPlace>
            <date value="2016">2016</date>
            <availability>
                    <p>© 2016, KANTL/CTB</p>
                </availability>
         </publicationStmt>
         <sourceDesc>
            <letDesc>
               <letIdentifier>
                  <country>België</country>
                  <settlement>Antwerpen</settlement>
                  <repository>Letterenhuis</repository>
                  <collection>S 935/B2</collection>
                  <idno>178604/12</idno>
               </letIdentifier>
               <letHeading>
                  <author reg="Spemann, Adolf">Adolf Spemann</author>
                  <addressee reg="Streuvels, Stijn">Stijn Streuvels</addressee>
                  <placeLet>Stuttgart</placeLet>
                  <dateLet>1948-09-01</dateLet>
               </letHeading>
               <physDesc>
                  <type>brief</type>
                  <support>
                     <p>enkel blad briefpapier</p>
                  </support>
                  <extent>
                     <dimensions>299 x 210 mm</dimensions>
                  </extent>
                  <layout>
                     <p>dubbelzijdig getypt</p>
                  </layout>
               </physDesc>
               <envOcc occ="no"/>
               <additional>
                  <accMat>
                     <p>Doorslag in Letterenhuis, S 935/B2, 100603/331</p>
                  </accMat>
               </additional>
               <note type="facs">
                  <figure id="STR.de.engelhorn.240600_01_br.img" rend="orig.lh"/>
                  <figure id="STR.de.engelhorn.240600_02_br.img" rend="orig.lh"/>
               </note>
            </letDesc>
         </sourceDesc>
      </fileDesc>
     <profileDesc>
       <langUsage>
         <language id="de">Duits</language>
         <language id="nl">Nederlands</language>
       </langUsage>
	<handList>
		<hand id="SS4" scribe="Stijn Streuvels" ink="grey_pencil" resp="JdB"/>
		<hand id="AS" scribe="Adolf Spemann" ink="typewriter" resp="JdB"/>
		<hand id="AS1" scribe="Adolf Spemann" ink="black" resp="JdB"/>
	</handList>
</profileDesc>
      <revisionDesc rend="level1">
         <change>
            <date value="2015-07-30">2015-07-30</date>
            <respStmt>
               <name>Ron Van den Branden (RvdB)</name>
            </respStmt>
            <item>scans bijgewerkt (kopie → origineel)</item>
         </change>
         <change>
            <date value="2012-10-18">2012-10-18</date>
            <respStmt>
               <name>Ron Van den Branden (RvdB)</name>
            </respStmt>
            <item>globale wijziging: @key toegevoegd aan titels (en waar mogelijk op werk-niveau opgelost) 
</item>
         </change>
         <change>
            <date value="2012-10-17">2012-10-17</date>
            <respStmt>
               <name>Ron Van den Branden (RvdB)</name>
            </respStmt>
            <item>globale wijzigingen:
  -letHeading: toevoeging @reg aan author + addressee
  -entities.ent + DALF.dtd verplaatst naar aux_files</item>
         </change>
         <change>
            <date value="2012-10-11">2012-10-11</date>
            <respStmt>
               <name>Ron Van den Branden (RvdB)</name>
            </respStmt>
            <item>verbetering typfout in laatste globale wijziging</item>
         </change>
         <change>
            <date value="2012-10-10">2012-10-10</date>
            <respStmt>
               <name>Ron Van den Branden (RvdB)</name>
            </respStmt>
            <item>globale wijzigingen:
  -update copyright statement, medewerkers, revisionDesc (&lt; SVN log)
  -toevoeging commentaar met voorbeeld voor latere verwijzing naar facsimile's
  -verwijdering lege regels
  -toevoeging @resp="JdB" voor sic|supplied|del|add|gap|unclear|abbr</item>
         </change>
         <change>
            <date value="2012-04-19">2012-04-19</date>
            <respStmt>
               <name>Ron Van den Branden (RvdB)</name>
            </respStmt>
            <item>globale wijziging: regularisering titels (verbetering)</item>
         </change>
         <change>
            <date value="2012-04-16">2012-04-16</date>
            <respStmt>
               <name>Ron Van den Branden (RvdB)</name>
            </respStmt>
            <item>globale wijziging:
  -regularisering titels en eigennamen
  -groepering noten --&gt; 
               <seg type="element">
                  <seg type="starttag">back/</seg>
               </seg>
            </item>
         </change>
         <change>
            <date value="2012-04-12">2012-04-12</date>
            <respStmt>
               <name>Ron Van den Branden (RvdB)</name>
            </respStmt>
            <item>globale wijziging: iso-8859-1 --&gt; UTF-8</item>
         </change>
         <change>
            <date value="2001-09-21">2001-09-21</date>
            <respStmt>
               <resp>markup</resp>
               <name>Joke Debusschere (JD)</name>
            </respStmt>
            <item>parsing en validating</item>
         </change>
         <change>
            <date value="2001-09-21">21-09-2001</date>
            <respStmt>
               <resp>markup</resp>
               <name>Joke Debusschere (JD)</name>
            </respStmt>
            <item>creatie header &amp; update markup</item>
         </change>
         <change>
            <date value="2001-09-21">21-09-2001</date>
            <respStmt>
               <resp>markup</resp>
               <name>Joke Debusschere (JD)</name>
            </respStmt>
            <item>markup</item>
         </change>
      </revisionDesc>
   </teiHeader>
  <text id="es480901" n="303" lang="de">
    <body>
      <opener>
        <dateline>
                    <date value="1948-09-01">1.9.1948</date> <lb/>
                    <add hand="SS4">September</add>
                </dateline>
        <address type="receiver">
          <addrLine>Herrn <lb/>
                        <abbr resp="JdB" expan="Doktor">Dr.</abbr> Stijn Streuvels</addrLine>
          <addrLine>
                        <hi rend="underline">Ingoyghem/Flandern</hi>
                    </addrLine>
        </address>
        <salute>Hochverehrter lieber Herr <abbr resp="JdB" expan="Doktor">Dr.</abbr> <name type="person" reg="Streuvels, Stijn">Streuvels</name>!<ptr target="n1"/>
                </salute>
      </opener>
      <p>Empfangen Sie meinen verbindlichsten Dank für Ihren liebenswürdigen Brief vom 26.8.48<ptr target="n2"/> und die übersandte Abschrift des Vertrags mit <name type="person" reg="Pohl, Gerhart">Gerhart Pohl</name>, die mir wieder die ganze unerfreuliche Gestalt dieses Herrn in die Erinnerung zurückrief.<ptr target="n3"/> Wir danken Ihnen ganz besonders für Ihr Einverständnis mit unseren Vorschlägen.</p>
      <p>Meine Tochter<ptr target="n4"/> hat sofort den Vertrag für "<name key="knechtjan" type="title.roman" reg="Knecht Jan">Knecht Jan</name>"<ptr target="n5a"/> und ebenso auch für "<name key="christkind.druk5" type="title.verhaal" reg="Das Christkind">Das Christkind</name>" aufgesetzt und sendet Ihnen anbei die unterzeichneten Dokumente.<ptr target="n5"/> Ich bitte Sie, uns je eines datiert und unterschrieben zurückzusenden. An <name type="publisher" reg="Langen-Müller Verlag">Langen-Müller</name> in München haben wir sofort geschrieben.</p>
      <p>Dass Sie die "<name key="feurigenofen" type="title.novelle" reg="Die Männer am feurigen Ofen">Männer am feurigen Ofen</name>" jetzt für die Bühne bearbeiten wollen, ist ja hoch<del hand="AS1"> </del>interessant. Das ist ein gewaltiger Stoff! Ich habe gerade diese Erzählung von jeher für eine Ihrer bedeutendsten geha<add hand="AS" rend="overtyped">l</add>ten und bin höchst gespannt auf die Bühnenbearbeitung. Mögen Sie gute Stunden zur Arbeit finden!<ptr target="n6"/>
            </p>
      <p>Dann danke ich Ihnen ganz besonders für die Nachricht über <name type="person" reg="Baksteen, Dirk">Dirk Baksteen</name>, die mich allerdings recht betrübt. Hoffentlich wird der ausgezeichnete Künstler nicht an Gesundheit und Seele so geschädigt, dass seine künstlerische Kraft gebrochen wird. Dies ist leider Gottes oft geschehen und man kann nur hoffen, dass es hier gut abläuft. Ich wäre Ihnen sehr dankbar, wenn Sie mir dann gelegentlich, falls Sie von Ihren Bekannten in Limburg Nachricht bekommen sollten, seine Anschrift mitteilen könnten.</p>
      <p>Dass Sie mir aus Ihrem Besitz von Radierungen von <name type="person" reg="Baksteen, Dirk">Baksteen </name> ein Stück dedizieren wollen, ist ganz reizend. Ich wage kaum, dies anzunehmen, würde mich aber natürlich ganz ausserordentlich darüber freuen. Wir haben täglich an dem einen Stück, das wir aufgehängt haben, viel Freude; es stellt eine verfallene Hütte dar mit einem geradezu grossartig wiedergegebenen Strohdach.</p>
      <pb/>
      <p>Auch wir haben unter diesem unregelmässigen und nassen Sommer sehr gelitten, aber der Herbst scheint sich etwas besser anzulassen. Neulich hatten wir einen Tag, bei dem ich fortwährend an das "<name key="sonnenlicht" type="title.verhaal" reg="Das herrliche Sonnenlicht">Herrliche Sonnenlicht</name>" denken musste. Wir fahren dann gerne und viel mit den Rädern in die Landschaft, was allerdings weniger bequem ist als im ebenen Flandern; wir müssen dann, besonders auch in Stuttgart, sehr viel den Berg hinauf schieben; aber um so schöner ist dann eine rasche Abfahrt.</p>
      <p>Soeben kommt eine Neuauflage von <name type="person" reg="Haensel, Carl">Carl Haensel</name>s ausgezeichnetem <rs type="title" key="kampfmatterhorn" reg="Der Kampf ums Matterhorn" n="extra">Matterhorn-Roman</rs> bei uns heraus.<ptr target="n8"/> Das Buch ist 1929 bei uns erschienen und mittlerweile in 8 Sprachen übersetzt worden. Ich lasse Ihnen gleich<del resp="JdB" hand="AS" rend="strikeout">e</del>zeitig 1 Stück zugehen. Ferner füge ich 1 Stück der <rs type="title.roman" reg="Knecht Jan" key="knechtjan.druk6">letzten Auflage von "Knecht Jan"</rs> bei, da ich vermute, dass Sie es noch nicht bekommen haben.</p>
      <p>Meine Tochter und ich senden Ihnen sehr herzliche Grüsse.</p>
      <closer>
        <salute>
                    <add resp="JdB" hand="AS1" place="margin_bottom">Ihr ergebener</add>
                </salute>
        <signed>(handtekening Adolf Spemann)</signed>
      </closer>
    </body>
    <back>
      <div type="notes">
        <p/>
        <note id="n1">
          <p>Streuvels werd doctor honoris causa aan de universiteiten van Leuven, Münster en Pretoria.</p>
        </note>
        <note id="n2">
          <p>Cf. brief van Stijn Streuvels aan Adolf Spemann van <xref doc="se480826">26 augustus 1948</xref>.</p>
        </note>
        <note id="n3">
          <p>Gerhart Pohl trad aanvankelijk op als tussenpersoon tussen de West-Vlaamse auteur Stijn Streuvels en zijn Duitse uitgever. Pohl werd in 1929 bedankt voor bewezen diensten bij Universum-Bücherei für Alle, de uitgeverij van <name type="title.roman" key="knechtjan.druk1" reg="Knecht Jan">Knecht Jan</name>. Eind 1929 was eveneens een eind gekomen aan <name type="title.tijdschrift" key="neuebucherschau" reg="Die Neue Bücherschau" n="extra">Die neue Bücherschau</name>, het tijdschrift waarvan Pohl hoofdredacteur was. Daarna bracht Pohl <name type="title.roman" key="knechtjan.druk2" reg="Knecht Jan">Knecht Jan</name> onder bij Otto Quitzow Verlag. Toen Quitzow failliet was gegaan, bleef Pohl zo te zien de 'Herausgeber' van de roman en de literaire agent van Stijn Streuvels. <bibl>H. Speliers, <name type="title" key="germaanseeik" reg="Als een oude Germaanse eik" n="extra">Als een oude Germaanse eik</name>, p. 181</bibl>
                    </p>
          <p>In 1934 werd <name type="title.roman" key="knechtjan.druk3" reg="Knecht Jan">Knecht Jan</name> bij Engelhorn Verlag uitgegeven. Het <!--***commented out: <xref targOrder="U"> without doc attribute***-->contract<!--***commented out: </xref> without doc attribute***--> voor deze uitgave werd op 12 februari 1934 door Engelhorn Verlag opgemaakt en op 14 februari 1934 door Gerhart Pohl, 'de gemachtigde vertegenwoordiger van de schrijver', ondertekend. Ook Streuvels ondertekende het akkoord, dat nu wordt bewaard in het Letterenhuis (S 935/C).</p>
        </note>
        <note id="n4">
          <p>Ilse Spemann</p>
        </note>
        <note id="n5a" type="incomplete">
          <p>!!!Knecht Jan: wanneer verschenen? Op contract staat: 'Der Roman ist inzwischen in verschiedenen Auflagen unter dem Titel "Knecht Jan" erschienen.'!!!</p>
        </note>
        <note id="n5">
          <p>Het <!--***commented out: <xref targOrder="U"> without doc attribute***-->nieuwe contract voor de Duitse vertaling van <name key="langsdewegen" type="title.roman" reg="Langs de wegen">Langs de wegen</name><!--***commented out: </xref> without doc attribute***--> werd op 1 september 1948 door Engelhorn Verlag opgemaakt en op 7 september 1948 ook door Streuvels ondertekend. Het <!--***commented out: <xref targOrder="U"> without doc attribute***-->contract<!--***commented out: </xref> without doc attribute***--> voor de nieuwe uitgave van <name key="christkind.druk5" type="title.verhaal" reg="Das Christkind">Das Christkind</name> werd eveneens op op 1 september 1948 door Engelhorn Verlag opgemaakt en ondertekend, Streuvels gaf opnieuw zijn goedkeuring op 7 september 1948.</p>
        </note>
        <note id="n6">
          <p>In 1956 deed Joos Florquin aan Stijn Streuvels het voorstel een toneelbewerking te maken van <name key="ast" type="title.novelle" reg="Het leven en de dood in den ast">Het leven en de dood in den ast</name>. Streuvels antwoordde (brief van 24 september 1956): <quote lang="nl">Ik mag u daarover mededelen dat ik indertijd daarvan een bewerking gemaakt heb voor toneel (met combinatie projectie bioscoop).</quote> En op 14 november: <quote lang="nl">Het handschrift is bij Fred Engelen. Ik heb het voor enkele weken teruggevraagd, doch zonder resultaat. Wilt gij het misschien beproeven? Ik geef het u cadeau.</quote> Florquin heeft het beproefd en kreeg van Engelen het 'handschrift'. Het gaat echter om een typoscript. Florquin schreef daarover in <name type="title.tijdschrift" key="dwb" reg="Dietsche Warande en Belfort" n="extra">Dietsche Warande en Belfort</name> (116 (1971) 8, blz. 594): <quote lang="nl">Ik heb van Fred Engelen dan na enig aandringen het handschrift gekregen (25 door Streuvels getikte rode blaadjes) (...)</quote>
                    </p>
          <p>Prof. Florquin publiceerde de integrale versie onder de titel <title>Het zinnespel van droom en dood</title> in <name type="title.tijdschrift" key="dwb" reg="Dietsche Warande en Belfort" n="extra">Dietsche Warande en Belfort</name>, a.w., blz. 564-597. De tekst vertoont naast een aanpassing in de titel - de titel van het handschrift luidt <title>Het spel van leven en droom</title> - lichte tekstwijzigingen en praktische herschikkingen. Deze werden vermoedelijk door Streuvels aangebracht bij het typen van de 'definitieve' tekst. Het vermoedelijk enige, oorspronkelijke handschrift (51 blz.) is geschreven op de verso-zijde van het (gecorrigeerde) typoscript van <name key="herinneringen" type="title.bio" reg="Herinneringen uit het verleden">Herinneringen uit het verleden</name> (1924). <bibl>P. Thiers, <name type="title" key="ooginoog" reg="Oog in oog met Streuvels" n="extra">Oog in oog met Streuvels</name>, p. 93.</bibl>
                    </p>
        </note>
        <note id="n8" rend="temp">
          <p>Karl Haensel, <name type="title" key="kampfmatterhorn" reg="Der Kampf ums Matterhorn" n="extra">Der Kampf ums Matterhorn: Tatsachenroman</name>. Stuttgart: Engelhorn Verlag, [1948].</p>
        </note>
      </div>
    </back>
  </text>
</TEI.2>