<TEI.2 xmlns:exist="http://exist.sourceforge.net/NS/exist">
   <teiHeader creator="Joke Debusschere" date.created="2001-09-21">
      <fileDesc>
         <titleStmt>
            <title>327/ 13.02.1950  Engelhorn Verlag aan Stijn Streuvels. Stuttgart</title>
            <author>
               <name>Adolf Spemann</name>
            </author>
            <editor>
                <name id="JdB">Joke Debusschere</name>
            </editor>
            <respStmt>
                <resp>revisie</resp>
                <name id="PV">Pim Verhulst</name>
            </respStmt>
            <respStmt>
                <resp>revisie</resp>
                <name id="KD">Katrien Deroo</name>
            </respStmt>
            <respStmt>
                <resp>revisie</resp>
                <name id="EV">Edward Vanhoutte</name>
            </respStmt>
            <respStmt>
                <resp>revisie</resp>
                <name id="RvdB">Ron Van den Branden</name>
            </respStmt>
            <principal>
               <name>Marcel De Smedt</name>
            </principal>
            <principal>
               <name>Edward Vanhoutte</name>
            </principal>
            <funder>
               <name>Centrum voor Teksteditie en Bronnenstudie</name>
               <address>
                  <addrLine>Koninklijke Academie voor Nederlandse Taal- en Letterkunde</addrLine>
                  <addrLine>Koningstraat 18</addrLine>
                  <addrLine>b-9000 Gent</addrLine>
                  <addrLine>(België)</addrLine>
                  <addrLine>tel: +32 9 265 93 40</addrLine>
                  <addrLine>fax: +32 9 265 93 49</addrLine>
                  <addrLine>email: ctb@kantl.be</addrLine>
               </address>
            </funder>
         </titleStmt>
         <publicationStmt>
            <publisher>Centrum voor Teksteditie en Bronnenstudie van de Koninklijke Academie voor Nederlandse Taal- en Letterkunde</publisher>
            <pubPlace>Gent</pubPlace>
            <date value="2016">2016</date>
            <availability>
                    <p>© 2016, KANTL/CTB</p>
                </availability>
         </publicationStmt>
         <sourceDesc>
            <letDesc>
               <letIdentifier>
                  <country>België</country>
                  <settlement>Antwerpen</settlement>
                  <repository>Letterenhuis</repository>
                  <collection>S 935/B2</collection>
                  <idno>178606/7</idno>
               </letIdentifier>
               <letHeading>
                  <author reg="Spemann, Adolf">Adolf Spemann</author>
                  <addressee reg="Streuvels, Stijn">Stijn Streuvels</addressee>
                  <placeLet>Stuttgart</placeLet>
                  <dateLet>1950-02-13</dateLet>
               </letHeading>
               <physDesc>
                  <type>brief</type>
                  <support>
                     <p>enkel blad briefpapier</p>
                  </support>
                  <extent>
                     <dimensions>296 x 209 mm</dimensions>
                  </extent>
                  <layout>
                     <p>enkelzijdig getypt</p>
                  </layout>
               </physDesc>
               <envOcc occ="no"/>
               <additional>
                  <surrogates>
                     <p>doorslag in Letterenhuis, S 935/B2, 100603/358</p>
                  </surrogates>
               </additional>
               <note type="facs">
                  <figure id="STR.de.engelhorn.240627_br.img" rend="orig.lh"/>
               </note>
            </letDesc>
         </sourceDesc>
      </fileDesc>
     <profileDesc>
       <langUsage>
         <language id="de">Duits</language>
       </langUsage>
	<handList>
		<hand id="AS1" scribe="Adolf Spemann" ink="black" resp="JdB"/>
	</handList>
</profileDesc>
      <revisionDesc rend="level1">
         <change>
            <date value="2015-07-08">2015-07-08</date>
            <respStmt>
               <name>Ron Van den Branden (RvdB)</name>
            </respStmt>
            <item>scans toegevoegd (origineel)</item>
         </change>
         <change>
            <date value="2012-10-18">2012-10-18</date>
            <respStmt>
               <name>Ron Van den Branden (RvdB)</name>
            </respStmt>
            <item>globale wijziging: @key toegevoegd aan titels (en waar mogelijk op werk-niveau opgelost) 
</item>
         </change>
         <change>
            <date value="2012-10-17">2012-10-17</date>
            <respStmt>
               <name>Ron Van den Branden (RvdB)</name>
            </respStmt>
            <item>globale wijzigingen:
  -letHeading: toevoeging @reg aan author + addressee
  -entities.ent + DALF.dtd verplaatst naar aux_files</item>
         </change>
         <change>
            <date value="2012-10-11">2012-10-11</date>
            <respStmt>
               <name>Ron Van den Branden (RvdB)</name>
            </respStmt>
            <item>verbetering typfout in laatste globale wijziging</item>
         </change>
         <change>
            <date value="2012-10-10">2012-10-10</date>
            <respStmt>
               <name>Ron Van den Branden (RvdB)</name>
            </respStmt>
            <item>globale wijzigingen:
  -update copyright statement, medewerkers, revisionDesc (&lt; SVN log)
  -toevoeging commentaar met voorbeeld voor latere verwijzing naar facsimile's
  -verwijdering lege regels
  -toevoeging @resp="JdB" voor sic|supplied|del|add|gap|unclear|abbr</item>
         </change>
         <change>
            <date value="2012-04-19">2012-04-19</date>
            <respStmt>
               <name>Ron Van den Branden (RvdB)</name>
            </respStmt>
            <item>globale wijziging: regularisering titels (verbetering)</item>
         </change>
         <change>
            <date value="2012-04-16">2012-04-16</date>
            <respStmt>
               <name>Ron Van den Branden (RvdB)</name>
            </respStmt>
            <item>globale wijziging:
  -regularisering titels en eigennamen
  -groepering noten --&gt; 
               <seg type="element">
                  <seg type="starttag">back/</seg>
               </seg>
            </item>
         </change>
         <change>
            <date value="2012-04-12">2012-04-12</date>
            <respStmt>
               <name>Ron Van den Branden (RvdB)</name>
            </respStmt>
            <item>globale wijziging: iso-8859-1 --&gt; UTF-8</item>
         </change>
         <change>
            <date value="2001-09-21">2001-09-21</date>
            <respStmt>
               <resp>markup</resp>
               <name>Joke Debusschere (JD)</name>
            </respStmt>
            <item>parsing en validating</item>
         </change>
         <change>
            <date value="2001-09-21">21-09-2001</date>
            <respStmt>
               <resp>markup</resp>
               <name>Joke Debusschere (JD)</name>
            </respStmt>
            <item>creatie header &amp; update markup</item>
         </change>
         <change>
            <date value="2001-09-21">21-09-2001</date>
            <respStmt>
               <resp>markup</resp>
               <name>Joke Debusschere (JD)</name>
            </respStmt>
            <item>markup</item>
         </change>
      </revisionDesc>
   </teiHeader>
  <text id="es500213" n="327" lang="de">
    <body>
      <opener>
        <dateline>
                    <date value="1950-02-13">13.2.50</date>
                </dateline>
        <address type="receiver">
          <addrLine>Herrn <lb/>
                        <abbr resp="JdB" expan="Doktor">Dr.</abbr> Stijn Streuvels</addrLine>
          <addrLine>
                        <hi rend="underline">Ingoyghem/Belgien</hi>
                    </addrLine>
          <addrLine>Het Lijsternest</addrLine>
        </address>
        <salute>Hochverehrter lieber Herr <abbr resp="JdB" expan="Doktor">Dr.</abbr> <name type="person" reg="Streuvels, Stijn">Streuvels</name>!</salute>
      </opener>
      <p>Soeben trifft Ihr freundlicher Brief vom 10.2. ein, für den ich Ihnen herzlich danke.<ptr target="n1"/> Ich habe ihm die unterschriebenen Abschrift<del resp="JdB" hand="AS1" rend="strikeout">en</del> unseres alten Vertrages über "<name key="levensbloesem" type="title.roman" reg="Levensbloesem">Levensbloesem</name>" entnommen<ptr target="n2"/> und diese zu den übrigen Verträgen gelegt.</p>
      <p id="xr1">Dass es Ihnen gelungen ist, das <name key="wvlidioticon" type="title" reg="Westvlaamsch idioticon" n="extra">Idioticon</name> von <name type="person" reg="De Bo, Leonard Lodewijk">De Bo</name>
                <ptr target="n3"/> antiquarisch aufzutreiben, ist ja grossartig! Wie oft habe ich es schon vermisst. Wenn nun Fräulein <name type="person" reg="Lateur, Isa">Isa</name> bald nach Köln kommt, ist es sicherlich am besten, sie nimmt es dorthin mit, und zwar gleich versandfertig verpackt, und gibt es dort als Wertpaket zur Post. Noch schöner wäre es allerdings, wenn sie es uns persönlichnach Stuttgart brächte. Wir hoffen nämlich sehr auf ihren Besuch!</p>
      <p>Soeben trifft die Zustimmung des Verlages <name type="publisher" reg="Schwann Verlag">Schwann</name> zu unserer Forderung ein. Er wird also in den nächsten Tagen eine einmalige Abfindung von <abbr resp="JdB" expan="Deutsche Mark">DM</abbr> 500.- für die erste Auflage an uns überweisen, wovon wir die Hälfte Ihrem Konto gutbringen.<ptr target="n4"/> Bei einer etwaigen zweiten Auflage wird der Verlag <name type="publisher" reg="Schwann Verlag">Schwann</name> statt der <name type="person" reg="Erkelenz, Carl Hanns">Erkelenz</name>schen Übersetzung die von Fräulein <name type="person" reg="Schmülling, Hermine">Schmülling</name> bringen,<ptr target="n5"/> wofür er <abbr resp="JdB" expan="Deutsche Mark">DM</abbr> 15.- je Druckseite bezahlen wird. Damit ist diese Angelegenheit dann erledigt.</p>
      <p>Ohne mehr für heute<del resp="JdB" hand="AS1" rend="strikeout">.</del> <del resp="JdB" hand="AS1" rend="overwritten">M</del>
                <add resp="JdB" hand="AS1" place="overwrite">m</add>it herzlichsten Grüssen in alter Verehrung</p>
      <closer>
        <signed>Ihr <lb/>(handtekening Adolf Spemann)</signed>
      </closer>
    </body>
    <back>
      <div type="notes">
        <p/>
        <note id="n1">
          <p>Cf. brief van Stijn Streuvels aan Adolf Spemann van <xref doc="se500210">10 februari 1950</xref>.</p>
        </note>
        <note id="n2">
          <p>Met het <!--***commented out: <xref targOrder="U"> without doc attribute***-->contract<!--***commented out: </xref> without doc attribute***--> dat op 23 december 1937 door Engelhorn Verlag werd opgesteld en op 28 december 1937 door Streuvels werd ondertekend, gaf Streuvels het alleenrecht aan de Stuttgarter uitgeverij om <name key="levensbloesem" type="title.roman" reg="Levensbloesem">Levensbloesem</name> in het Duits te vertalen. (Letterenhuis, S 935/C)</p>
        </note>
        <note id="n3">
          <p rend="temp">Leonard Lodewijk de Bo (bew.), <name type="title" key="wvlidioticon" reg="Westvlaamsch idioticon" n="extra">Westvlaamsch idioticon</name>. Brugge, Boek- en Steendrukkerij Edw. Gailliard &amp; Comp., 1870-1873. In 1892 volgde er een heruitgave van Joseph Samyn (Gent, Siffer).</p>
          <p>Van grote betekenis is De Bo's wetenschappelijke activiteit op het gebied van de taalkunde, inzonderheid de lexicologie van het West-Vlaamse dialect. In samenwerking met collega-priesters uit West-Vlaanderen (vooral met Guido Gezelle, met wie hij in 1850 vriendschap sloot, maar ook met J.-B. De Corte, H.A. De Badts, Pieter Baes en vele anderen) verzamelde hij al vanaf zijn studietijd (1846-1851) bouwstenen voor het West-Vlaamse lexicon op basis van oude geschreven bronnen en de gesproken taal. Die werkzaamheden hielden verband met plannen die op de eerste Nederlandse Taal- en Letterkundige Congressen (van 1849 en 1850) werden bekendgemaakt voor een algemeen Nederduits woordenboek, naderhand het Woordenboek der Nederlandse Taal, met het pleidooi van Zuid-Nederlanders als Jan-Baptist David om het Zuid-Nederlandse taaleigen te laten opnemen in de Nederlandse standaardtaal en met de oproep om met dit doel dialectwoordenboeken samen te stellen. Het jarenlange verzamelwerk van De Bo resulteerde in het volumineuze <name type="title" key="wvlidioticon" reg="Westvlaamsch idioticon" n="extra">Westvlaamsch Idioticon</name> <bibl>
                            <name type="title" key="eNEVB" reg="Elektronische NEVB" n="extra">Elektronische NEVB</name>
                        </bibl>
                    </p>	</note>
        <note id="n4">
          <p>Adolf Spemann had in het <name type="title.tijdschrift" key="frankfurterborsenblatt" reg="Frankfurter Börsenblatt" n="extra">Frankfurter Börsenblatt</name> nr. 86 van 11 november 1949 (p. 3259) de aankondiging gezien van het door Franz Hoyer geredigeerde <name type="title" key="dreikoningsbuch" reg="Dreiköningsbuch" n="extra">Dreikönigsbuch</name>, waarin ook Streuvels' novelle <name type="title.verhaal" key="konige" reg="Die Heiligen drei Könige an der Küste">Die drei Könige an der Küste</name> (<name key="driekoningen" type="title.verhaal" reg="De drie koningen aan de kust">De drie koningen aan de kust</name>) zou opgenomen worden. Spemann liet dit niet zomaar aan zich voorbij gaan, omdat Streuvels aan Engelhorn Verlag het 'Verlags- und Vervielfältigungsrecht' voor de Duitse vertaling van deze novelle had gegeven, wat op 11 mei 1937 contractueel werd vastgelegd.</p>
          <p>Franz Hoyer van uitgeverij L. Schwann te Düsseldorf - verbaasd als hij was - gaf Spemann in een brief van 19 november 1949 wat meer uitleg. De vertaling in het <name type="title" key="dreikoningsbuch" reg="Dreiköningsbuch" n="extra">Dreikönigsbuch</name> stamde van Erkelenz en werd reeds in 1937 gepubliceerd in de <name type="title.reeks" reg="Bibliothek der Unterhaltung und des Wissens" key="unterhaltungwissens" n="extra">Bibliothek der Unterhaltung und des Wissens</name> (Union Deutsche Verlagsgesellschaft). Erkelenz had verklaard van Streuvels het vertalingsrecht verkregen te hebben en gaf Franz Hoyer de toestemming om de novelle in het 'driekoningenboek' te publiceren. Wat Spemann tot een boze retourbrief aanzette, waren Hoyers overtuiging dat Erkelenz van het 'Verlags- und Vervielfältigungsrecht' niet op de hoogte moet geweest zijn en zijn laatste zin: <quote lang="de">hat es den Anschein, dass Herr Dr. Streuvels versäumt hat, Sie darauf hinzuweisen, dass er bereits vor dem Abschluss des Vertrages mit Ihnen das Übersetzungsrecht an Herrn Erkelenz übertrug</quote>. Voor zijn boze antwoordbrief d.d. 26 november baseerde Spemann zich op Streuvels' brieven van <xref doc="se361215">15 december 1936</xref> en <xref doc="se370429">29 april 1937</xref>. Bovendien ontkende ook de Union Deutsche Verlagsgesellschaft aan uitgeverij L. Schwann de toestemming gegeven te hebben om Erkelenz' vertaling af te drukken.</p>
          <p>Nu wou de firma Schwann een schadevergoeding betalen van 500 DM voor de eerste 5000 exemplaren en voor elke verdere oplage van 5000 exemplaren nog eens 400 DM. Spemann stelde voor het aanbod te aanvaarden maar wou liever eerst nog Streuvels' mening hieromtrent kennen. Op 3 februari 1950 deed Spemann de firma Schwann het volgende aanbod:
            <cit>
              <quote lang="de">
                <list type="simple">
                  <item>1. Ihr Verlag bezahlt für die ersten 5.000 Stücke eine einmalige Abfindung von DM 500.-</item>
                  <item>2. Ihr Verlag bezahlt im Falle weiterer Auflagen ein Seitenhonorar von DM 15.- und zwar jeweils bei Druckbeginn für die ganze Auflage voraus.</item>
                  <item>3. Anstelle der Übersetzung von Herrn Erkelenz wird in künftigen Neuauflagen die im bei mir erschienen Band Weihnachtsgeschichten enthaltenen Übersetzung von Hermine Schmülling verwendet.</item>
                  <item>4. Als Quelle wird der erwähnte Band Weihnachtsgeschichten angegeben.</item>
                </list>
              </quote>
              <bibl>Afschrift van de originele brief in Letterenhuis, S 935/B2/Engelhorn Verlag Adolf Spemann</bibl>
            </cit>
                    </p>
        </note>
        <note id="n5">
          <p>De Duitse vertaling van <name key="driekoningen" type="title.verhaal" reg="De drie koningen aan de kust">De drie koningen aan de kust</name>, <name type="title.verhaal" key="konige.druk3" reg="Die Heiligen drei Könige an der Küste">Die heiligen drei Könige an der Küste</name> werd in 1937 opgenomen in de bundel <name key="weihnachtsgeschichten.druk1" reg="Weihnachtsgeschichten" type="title.vertaling-bloemlezing">Weihnachtsgeschichten</name>.</p>
        </note>
      </div>
    </back>
  </text>
</TEI.2>