Brussel, 9 Januari 1950
De Heer Frank LATEURLijsternest
INGOYGEM.
Waarde Heer Lateur,
Wij zijn U zeer dankbaar voor Uw schrijven van 31 December j[ongst]l[eden][1]
De spellingskwestie waarover U het hebt[2] wordt enigszins anders gesteld in Nederland dan hier te lande.
Wij gaven zo onlangs een vertaling uit van M[onsei]g[neu]r SHEEN, IS ONS LEVEN ZINLOOS?[3] De vertaler, Nederlander, nam de nieuwe spelling aan, de inleider, eveneens Nederlander n[ame]l[ijk] Henri de Greeve, stelde zijn tekst in oude spelling op en hield er mordicus aan dat wij er niets zouden aan veranderen.
Dit illustreert zeer raak de toestand die er thans in Nederland heerst. De nieuwe spelling heeft daar volstrekt niet het bindend karakter zoals het hier het geval is. Als we het goed voorhebben worden de verslagen van de Eerste Kamer van den Haag in oude spelling opgesteld terwijl die van de Tweede Kamer in nieuwe spelling staan. Het kan ook vice versa zijn. De tweevoudige spelling bestaat nochtans. Wanneer wij dan zien dat ook in de officiële stukken bij ons de nieuwe spelling algemeen wordt toegepast en algemeen wordt onderwezen dan wordt het meteen duidelijker waarom Nederland niet zo scherp staat tegenover deze kwestie.
Persoonlijk verkies ik ook de oude spelling die veel rijker, sierlijker en gebonden is dan het nieuwe systeem dat werd uitgevonden zoals ons Henri de Greeve zegde "omdat de schoolmeesters te lui zijn om de kinderen de moeilijkheden van de taal aan te leren. Daarom verkiezen ze het gekapt stroo"[.][4]
Er zal daarover waarschijnlijk nog wel inkt vloeien. Ondertussen danken wij U nogmaals voor het bereikte akkoord.[5]
Met oprechte hoogachting,
DESCLEE DE BROUWER
(handtekening J. Joris)
(handtekening J. Joris)
Annotations
[1]
Deze brief vonden we niet terug in de geraadpleegde archieven. Cf. brief van J. Joris aan Stijn Streuvels van 30 december 1949.
[2]
Geen verdere informatie door het ontbreken van Streuvels' brief van 31 december 1949.
Door minister Marchant werd in 1934 een nieuwe spelling, de z.g. examenspelling, in het Nederlandse onderwijs ingevoerd. In 1946 werd ze in België officieel, in 1947 in Nederland. Het bijbehorende 'Groene Boekje' dateert van 1954. De Leidraad en Woordenlijst zijn een uitvoering van het Belgisch Spellingsbesluit van 9 maart 1946 en de Nederlandse Spellingswet van 14 februari 1947, waarbij een regeling werd voorgeschreven met betrekking tot de schrijfwijze van het voornaamwoordelijk gebruik, het gebruik van tweede-naamvalsvormen als der, dezer en zijner, de schrijfwijze van bastaardwoorden en de tussenklanken in samenstellingen. Tevens werden er voorschriften en aanwijzingen gegeven voor de spelling van de spraakklanken, de verdeling van de woorden in lettergrepen, het gebruik van het koppelteken, het deelteken en het weglatingsteken en het gebruik van de hoofdletters. http://www.cultuurbibliotheek.be/publicaties/vijf_eeuwen/brochure/5e_tekst.php
[3]
Fulton John Sheen, Is ons leven zinloos? Brugge, De Kinkhoren, s.d. [1949]. Uit het Engels vertaald door J. Van Daalen.
[4]
Men zegt dit van iets dat zonder samenhang, zonder structuur is.
[5]
Er was dus een akkoord bereikt in verband met de prijsvermindering van Streuvels' boeken. Cf. brief van J. Joris aan Stijn Streuvels van 30 december 1949.
